Po końcu zamrożenia cen prądu (31 grudnia 2025 r.) instalacja fotowoltaiczna 6 kWp w domu z pompą ciepła oszczędza w naszym wyliczeniu 2 927–3 737 zł rocznie. To 45–58% zmiennych składników rachunku, jaki dom płaciłby bez instalacji. Zakres zależy od tego, ile prądu zużywasz na miejscu, a ile oddajesz do sieci.
- Ceny maksymalne prądu obowiązywały do 31 grudnia 2025 r., a średnia cena energii w taryfach na 2026 r. to 495,16 zł/MWh netto.
- Instalacja 6 kWp w domu modelowym A daje 2 927–3 737 zł korzyści rocznie, czyli 45–58% zmiennych składników rachunku bez instalacji.
- Depozyt pokrywa około 50% należności za energię od sprzedawcy, a zmienne opłaty dystrybucyjne (0,3556 zł/kWh) płacisz w całości.
- Od kwietnia do września powstaje 71% rocznej produkcji i 64% wartości depozytu przy 30% autokonsumpcji.
Net-billing w fotowoltaice po końcu zamrożenia cen: co się zmieniło w 2026 roku
Ceny maksymalne energii elektrycznej dla gospodarstw domowych obowiązywały do 31 grudnia 2025 r. Ustawa z 12 września 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1302, art. 15 pkt 2) ustaliła cenę maksymalną na 500 zł/MWh „w okresie od dnia 1 października 2025 r. do dnia 31 grudnia 2025 r.”. Tę datę podaje także Enea na swojej stronie o zamrożeniu cen. Od 1 stycznia 2026 r. sprzedawcy z urzędu stosują taryfy, które Prezes URE zatwierdził 17 grudnia 2025 r.
Według komunikatu URE średnia cena energii w tych taryfach wynosi 495,16 zł/MWh netto. URE określa ją jako „niższą od tzw. ceny „mrożonej” obowiązującej w 2025 r.”. Cena nie jest jednak już ustawowo ograniczona, więc po zatwierdzeniu kolejnych taryf może się zmienić. W taryfie G11 Enea sama energia kosztuje w 2026 r. 0,498 zł/kWh netto.
Prosument zyskuje i płaci według dwóch cen. Pierwsza to cena, po której kupuje prąd z sieci. Druga to wartość prądu oddanego do sieci. W net-billingu wartość oddanej energii wynika z ceny rynkowej (RCE albo RCEm), a art. 4b ustawy o OZE, który ją wyznacza, nie odwołuje się do cen maksymalnych (odczyt z 19 października 2026). Według naszego odczytu przepisów zamrożenie ograniczało więc cenę zakupu, a nie wartość energii oddanej.
Net-billing obejmuje instalacje, które po raz pierwszy wprowadziły energię do sieci po 31 marca 2022 r. (art. 4 ust. 1a pkt 2). Ustawa porównuje wartość energii oddanej z wartością energii pobranej, a prawo do takiego rozliczenia trwa 15 lat od pierwszego wprowadzenia energii (art. 4b ust. 3). Starsze instalacje rozliczają się według zasad net-meteringu (art. 4 ust. 1 i ust. 1a pkt 1), których tu nie liczymy.
Dla instalacji, które po raz pierwszy wprowadziły energię od 1 lipca 2024 r., liczy się cena RCE w każdym okresie rozliczania niezbilansowania, a cena ujemna jest traktowana jak zero (art. 4b ust. 2 i 4–5). Wcześniejsze instalacje rozliczają się według miesięcznej ceny RCEm (art. 4b ust. 1 i 6–7). W wyliczeniu niżej używamy RCEm, bo PSE publikuje ją jako średnią ważoną z cen RCE. To przybliżenie, więc wynik uznajemy za ilustracyjny. Koszt instalacji i okres zwrotu opisujemy w tekście o cenie fotowoltaiki i czasie zwrotu.
Rozliczanie fotowoltaiki: co pokrywa depozyt, a co płacisz w całości
Wartość oddanej energii trafia do depozytu prosumenckiego, który prowadzi sprzedawca (art. 4c ust. 1). Wartość za dany miesiąc jest zwiększana o współczynnik 1,23 i przypisywana do konta w kolejnym miesiącu (ust. 4). Środki możesz wykorzystać przez 12 miesięcy (ust. 5), a potem niewykorzystane są umarzane (ust. 6). Zwrot gotówką jest ograniczony: najwyżej 30% wartości energii oddanej w danym miesiącu przy cenie RCE i 20% przy RCEm (art. 4 ust. 11 pkt 2 i ust. 11a).
Najważniejsze jest to, czego depozyt nie obejmuje. Rozlicza on tylko zakup energii od sprzedawcy (art. 4c ust. 2–3). Opłaty dystrybucyjne zależne od ilości pobranej energii prosument płaci w całości (art. 4 ust. 4a–4c). Zwolnienie z opłat dystrybucyjnych z art. 4 ust. 4 pkt 2 dotyczy rozliczeń według net-meteringu, a nie net-billingu. To nasz odczyt brzmienia przepisów, a nie wykładnia urzędu ani sądu.
W praktyce cena prądu z sieci składa się z dwóch części. Pierwszą może pokryć depozyt, drugą płacisz od każdej pobranej kilowatogodziny. Poniższa tabela pokazuje ten podział dla taryfy G11 Enea. Opłat stałych i opłaty mocowej nie liczymy, bo nie zależą od ilości energii. Ceny G11 opisujemy też w tekście o taryfie G11 i G12 przy pompie ciepła.
| Składnik ceny prądu G11 Enea | Wartość (zł/kWh) |
|---|---|
| Część sprzedażowa: energia netto 0,498 + akcyza 0,005, razem × 1,23 (może ją pokryć depozyt) | 0,6187 |
| Część dystrybucyjna zmienna: opłata dystrybucyjna 0,3021 + stawka jakościowa 0,0408 + opłaty OZE i kogeneracyjna 0,0127 (płacisz w całości) | 0,3556 |
| Razem, tyle oszczędza prąd zużyty na miejscu | 0,9743 |
Źródła: taryfa Enea dla grup G (cena energii 0,498 zł/kWh netto) i informacja o stawkach brutto Enea Operator od 1 lutego 2026, zebrane 21 września 2026; akcyza 5,00 zł/MWh (art. 89 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym); opłata OZE 7,30 zł/MWh i opłata kogeneracyjna 3,00 zł/MWh netto, po pomnożeniu przez 1,23 razem 0,0127 zł/kWh (komunikat Prezesa URE z 17 grudnia 2025).
Prąd zużyty na miejscu oszczędza więc 0,9743 zł/kWh, a prąd oddany do sieci daje w depozycie średnio 0,3345 zł/kWh (wyliczenie niżej). Różnica jest prawie trzykrotna. Dlatego w net-billingu liczy się nie tylko to, ile prądu produkuje instalacja, ale też to, kiedy go zużywasz.
Rozliczenie fotowoltaiki w liczbach: ile realnie oszczędzasz w domu A
Założenia wyliczenia
Liczymy dla domu modelowego A (140 m², 4 osoby, III strefa klimatyczna, ogrzewanie podłogowe i pompa ciepła), opisanego na stronie Jak liczymy. Wszystkie wartości są ilustracyjne. Założenia są takie same jak w naszym tekście o cenie i zwrocie fotowoltaiki:
- Zużycie prądu: 4 069 kWh na pompę ciepła i ciepłą wodę (wariant przeciętny z naszego obliczenia z 24 września 2026, opisanego w tekście o zużyciu prądu przez pompę ciepła) plus 2 578 kWh na urządzenia domowe, razem 6 647 kWh rocznie. Wartość 2 578 kWh to średnie zużycie energii elektrycznej na gospodarstwo domowe według GUS (tablica 4, dane za 2024 r.). Obejmuje także mieszkania, więc nie jest pomiarem dla domu jednorodzinnego.
- Instalacja: 6,0 kWp i produkcja 6 330 kWh rocznie (1 055 kWh z 1 kWp według PVGIS dla Poznania, odczyt z 19 października 2026; moduły skierowane na południe, nachylenie 35°).
- Autokonsumpcja: udział produkcji zużytej na miejscu traktujemy jako zmienną i liczymy trzy warianty: 20%, 30% i 40%, bez magazynu. Jedyny punkt odniesienia ze źródłem pochodzi z Niemiec: według EnergieAgentur.NRW dom o zużyciu 4 000 kWh rocznie z instalacją 4,5 kWp zużywał na miejscu około 30% produkcji. Dane są sprzed 2016 r. i dotyczą domu bez pompy ciepła.
- Wartość energii oddanej: RCEm z 12 ostatnich opublikowanych miesięcy (październik 2025 – wrzesień 2026, wartości po korekcie PSE), uśredniona z wagami równymi miesięcznej produkcji z PVGIS: 271,9 zł/MWh, czyli po pomnożeniu przez 1,23 0,3345 zł/kWh.
- Rok 2026 bez ceny maksymalnej: ceny prądu pochodzą z taryfy G11 Enea na 2026 r. (tabela wyżej).
Roczna korzyść i część rachunku, którą pokrywa depozyt
Korzyść roczna to energia zużyta na miejscu razy 0,9743 zł/kWh plus energia oddana razy 0,3345 zł/kWh. Dom bez instalacji zapłaciłby za 6 647 kWh zmienne składniki rachunku w wysokości 6 647 × 0,9743, czyli około 6 476 zł rocznie.
| Autokonsumpcja | Zużyte na miejscu (kWh) | Oddane do sieci (kWh) | Oszczędność na zakupie prądu (zł) | Depozyt (zł) | Korzyść roczna (zł) | Udział w rachunku bez instalacji (%) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 20% | 1 266 | 5 064 | 1 233 | 1 694 | 2 927 | 45 |
| 30% | 1 899 | 4 431 | 1 850 | 1 482 | 3 332 | 51 |
| 40% | 2 532 | 3 798 | 2 467 | 1 270 | 3 737 | 58 |
Wyliczenie redakcji, wartości ilustracyjne, zaokrąglone do pełnych złotych. Instalacja 6,0 kWp, uzysk 1 055 kWh/kWp (PVGIS), ceny prądu z tabeli wyżej, RCEm z 12 miesięcy (PSE, odczyt 19 października 2026). Rachunek bez instalacji: 6 647 kWh × 0,9743 zł/kWh = około 6 476 zł.
Ile z tego pokrywa depozyt? Po odjęciu energii zużytej na miejscu pobierasz z sieci 5 381, 4 748 albo 4 115 kWh. Za tę energię płacisz sprzedawcy za energię i operatorowi za dystrybucję. Depozyt rozliczy tylko pierwszą część.
| Autokonsumpcja | Pobór z sieci (kWh) | Należność za energię od sprzedawcy (zł) | Depozyt (zł) | Depozyt jako część należności (%) | Zmienne opłaty dystrybucyjne, płacone w całości (zł) | Rachunek zmienny po depozycie (zł) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 20% | 5 381 | 3 329 | 1 694 | 51 | 1 913 | 3 549 |
| 30% | 4 748 | 2 938 | 1 482 | 50 | 1 688 | 3 144 |
| 40% | 4 115 | 2 546 | 1 270 | 50 | 1 463 | 2 739 |
Wyliczenie redakcji, wartości ilustracyjne. Należność za energię = pobór z sieci × 0,6187 zł/kWh, opłaty dystrybucyjne zmienne = pobór z sieci × 0,3556 zł/kWh. Opłat stałych i opłaty mocowej nie wliczono.
Depozyt pokrywa w każdym wariancie około połowy należności za energię od sprzedawcy. Jest mniejszy niż ta należność, więc przy tych założeniach w skali roku zostanie wykorzystany w całości. Zmienne opłaty dystrybucyjne, od 1 463 do 1 913 zł rocznie, zostają do zapłaty bez względu na wielkość depozytu. Rachunek zmienny spada z 6 476 zł do 3 549, 3 144 albo 2 739 zł.
Depozyt miesiąc po miesiącu
Depozyt narasta nierówno, bo zależy od dwóch zmiennych: produkcji i ceny RCEm w danym miesiącu. Produkcję roczną 6 330 kWh rozłożyliśmy na miesiące proporcjonalnie do uzysku z PVGIS. Wartość energii oddanej to energia oddana razy RCEm razy 1,23. Udział energii zużytej na miejscu przyjęliśmy stały w każdym miesiącu. To uproszczenie, bo modelu miesięcznego zużycia nie budujemy.
| Miesiąc (RCEm za) | Produkcja (kWh) | RCEm (zł/MWh) | Wartość 1 kWh w depozycie (zł) | Depozyt przy 20% (zł) | Depozyt przy 30% (zł) | Depozyt przy 40% (zł) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| październik 2025 | 426 | 330,27 | 0,4062 | 138 | 121 | 104 |
| listopad 2025 | 219 | 382,88 | 0,4709 | 83 | 72 | 62 |
| grudzień 2025 | 156 | 466,08 | 0,5733 | 71 | 62 | 53 |
| styczeń 2026 | 198 | 551,96 | 0,6789 | 108 | 94 | 81 |
| luty 2026 | 310 | 331,39 | 0,4076 | 101 | 88 | 76 |
| marzec 2026 | 544 | 191,95 | 0,2361 | 103 | 90 | 77 |
| kwiecień 2026 | 742 | 132,92 | 0,1635 | 97 | 85 | 73 |
| maj 2026 | 789 | 191,37 | 0,2354 | 149 | 130 | 111 |
| czerwiec 2026 | 790 | 273,20 | 0,3360 | 212 | 186 | 159 |
| lipiec 2026 | 790 | 262,88 | 0,3233 | 204 | 179 | 153 |
| sierpień 2026 | 739 | 294,53 | 0,3623 | 214 | 187 | 161 |
| wrzesień 2026 | 628 | 345,68 | 0,4252 | 214 | 187 | 160 |
| Razem | 6 330 | średnia ważona 271,9 | średnio 0,3345 | 1 694 | 1 482 | 1 270 |
Wyliczenie redakcji, wartości ilustracyjne, zaokrąglone. Sumy obliczono z wartości niezaokrąglonych, więc suma zaokrąglonych wierszy może różnić się o 1 zł. RCEm: PSE, wartości po korekcie, odczyt 19 października 2026. Produkcja miesięczna: 6 330 kWh rozłożone według uzysku miesięcznego PVGIS (odczyt 19 października 2026).
Od kwietnia do września powstaje 71% rocznej produkcji i 64% wartości depozytu (954 zł przy 30% autokonsumpcji). Od grudnia do lutego instalacja daje około 10% produkcji, ale 17% wartości depozytu (245 zł przy 30%), bo zimą kilowatogodzina oddana do sieci jest warta więcej. Wartość 1 kWh w depozycie wahała się od 0,1635 zł w kwietniu 2026 r. do 0,6789 zł w styczniu 2026 r.
Ma to praktyczne skutki. Depozyt rośnie najszybciej latem, a pompa ciepła zużywa najwięcej prądu zimą. Ponieważ środki masz 12 miesięcy od przypisania, letni depozyt możesz wykorzystać w sezonie grzewczym, o ile mieści się w terminie. Przy cenach RCEm z ostatnich 12 miesięcy kilowatogodzina oddana latem jest warta mniej niż oddana zimą. Średnia ważona produkcją (0,3345 zł/kWh) jest o 13% niższa od zwykłej średniej z 12 miesięcy (0,3849 zł/kWh), bo produkcja koncentruje się w miesiącach o niższej cenie.
Przy 30% autokonsumpcji dom modelowy A z instalacją 6 kWp zapłaci za zmienne składniki rachunku około 3 144 zł zamiast 6 476 zł. Realna oszczędność to 3 332 zł rocznie, czyli 51%. Dla autokonsumpcji 20–40% wynosi 2 927–3 737 zł. Wartości ilustracyjne.
Jak policzyć własne rozliczenie fotowoltaiki krok po kroku
Własny wynik policzysz tym samym wzorem, na własnych danych. Potrzebne są cztery wartości: energia zużyta na miejscu, energia oddana, cena zakupu prądu i wartość 1 kWh w depozycie.
- Zbierz ilości. Poproś sprzedawcę o ilości energii oddanej i pobranej w kolejnych miesiącach oraz o stan depozytu, bo konto prosumenta prowadzi sprzedawca (art. 4c ust. 1). Energia zużyta na miejscu to produkcja instalacji minus energia oddana.
- Ustal cenę zakupu. Dodaj do siebie część sprzedażową (cena energii z akcyzą i VAT) oraz zmienne opłaty dystrybucyjne. Opłaty stałe pomiń, bo nie zależą od ilości energii.
- Policz oszczędność na miejscu. Pomnóż energię zużytą na miejscu przez pełną cenę zakupu, czyli przez obie części.
- Policz depozyt. Pomnóż energię oddaną w danym miesiącu przez cenę rynkową z tego miesiąca (RCE albo RCEm) i przez 1,23.
- Porównaj depozyt z należnością. Pobór z sieci razy część sprzedażowa to kwota, którą depozyt może rozliczyć. Jeśli depozyt jest większy, nadwyżkę odzyskasz tylko w ograniczonym zakresie (art. 4 ust. 11a) albo umorzy się po 12 miesiącach (art. 4c ust. 6).
Czytając wynik, pamiętaj o czterech ograniczeniach. Po pierwsze, RCEm z ostatnich 12 miesięcy opisuje przeszłość i nie jest prognozą. Po drugie, nowa instalacja rozlicza się po cenach RCE z poszczególnych okresów, a nie po RCEm. Po trzecie, przy cenie ujemnej wartość oddanej energii liczy się jako zero, a sprzedawca może wyłączać mikroinstalację, przy czym prosument pokrywa 50% kosztu urządzeń sterujących (art. 4b ust. 12–13). Po czwarte, autokonsumpcję można podnieść magazynem: w niemieckim przykładzie EnergieAgentur.NRW z magazynem o pojemności użytecznej 4 kWh udział wzrósł z około 30% do około 60%. Opłacalność magazynu liczymy w tekście o magazynie energii 10 kWh: cena z montażem i zwrot.
Najczęstsze pytania
Czy zamrożenie cen prądu ma wpływ na fotowoltaikę?
Zamrożenie ograniczało cenę, po której kupowałeś prąd, i obowiązywało do 31 grudnia 2025 r. (ustawa z 12 września 2025 r., Dz.U. 2025 poz. 1302). Wartość prądu oddanego do sieci wyznacza w net-billingu cena rynkowa RCE albo RCEm, a według naszego odczytu art. 4b ustawy o OZE nie odwołuje się do ceny maksymalnej. Od 2026 r. cenę zakupu ustalają taryfy.
Czy nadwyżka prądu z fotowoltaiki przepada?
Nadwyżka nie przepada od razu, ale jej wartość ma termin. Wartość oddanej energii trafia do depozytu i możesz ją wykorzystać na zakup prądu od sprzedawcy przez 12 miesięcy (art. 4c ust. 5 ustawy o OZE). Niewykorzystane środki są umarzane, a gotówką odzyskasz najwyżej 30% wartości energii oddanej w miesiącu przy RCE albo 20% przy RCEm.
Fotowoltaika: rozliczenie roczne czy miesięczne?
W net-billingu nie ma rocznego bilansu kilowatogodzin. Wartość energii oddanej liczy się po cenach rynkowych i trafia do depozytu miesiąc po miesiącu, z mnożnikiem 1,23 (art. 4c ust. 4 ustawy o OZE). Za dany miesiąc jest przypisywana do konta w miesiącu następnym, a wykorzystać ją możesz przez 12 miesięcy od przypisania.
Czy jest kalkulator net-billingu dla fotowoltaiki?
Nie udostępniamy tu kalkulatora, ale rozliczenie policzysz wzorem: energia zużyta na miejscu razy cena zakupu prądu z opłatami zmiennymi plus energia oddana razy RCEm razy 1,23. Dla domu modelowego A to 0,9743 zł/kWh oraz około 0,3345 zł/kWh, czyli 2 927–3 737 zł rocznie przy autokonsumpcji 20–40%. Wartości są ilustracyjne.
Źródła
- Ustawa z 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 68 — net-billing, depozyt prosumencki, opłaty dystrybucyjne (art. 4, 4b, 4c); zmiany z poz. 516, 900 i 912 nie dotyczą art. 4–4d. ISAP, sprawdzono 19 października 2026.
- Ustawa z 12 września 2025 r. o bonie ciepłowniczym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia wysokości cen energii elektrycznej, Dz.U. 2025 poz. 1302 — cena maksymalna 500 zł/MWh do 31 grudnia 2025 r. (art. 15 pkt 2). ISAP, sprawdzono 29 października 2026.
- Prezes Urzędu Regulacji Energetyki — komunikat z 17 grudnia 2025 r. o taryfach na 2026 r.: średnia cena energii 495,16 zł/MWh netto, opłata OZE 7,30 zł/MWh i opłata kogeneracyjna 3,00 zł/MWh netto. URE, sprawdzono 29 października 2026.
- PVGIS, Wspólne Centrum Badawcze Komisji Europejskiej — narzędzie PVcalc (API v5_3), uzysk roczny i miesięczny dla Poznania, bazy PVGIS-SARAH3 i ERA5, lata 2005–2023. PVGIS, odczyt z 19 października 2026.
- PSE S.A. — RCEm, rynkowa miesięczna cena energii elektrycznej za okres od października 2025 do września 2026 (wartości po korekcie). PSE, sprawdzono 19 października 2026.
- Ustawa o podatku akcyzowym, Dz.U. 2026 poz. 412 — stawka akcyzy na energię elektryczną 5,00 zł/MWh (art. 89 ust. 3). ISAP, sprawdzono 21 września 2026.
- GUS, „Zużycie energii w gospodarstwach domowych w 2024 r.” — średnie zużycie energii elektrycznej na gospodarstwo domowe 2 578 kWh (tablica 4). stat.gov.pl, sprawdzono 19 października 2026.
- EnergieAgentur.NRW, „Photovoltaik und Batteriespeicher – Technologie, Integration, Wirtschaftlichkeit”, s. 3–5 — udział autokonsumpcji w domu o zużyciu 4 000 kWh rocznie: około 30% bez magazynu i około 60% z magazynem 4 kWh (dane niemieckie sprzed 2016 r.). PDF w repozytorium Biblioteki Uniwersyteckiej w Düsseldorfie, sprawdzono 29 października 2026.
- Enea S.A., taryfa dla energii elektrycznej dla odbiorców z grup G (decyzja Prezesa URE DRE.WRE.4211.51.8) oraz Enea Operator, informacja o stawkach brutto obowiązująca od 1 lutego 2026 r. — cena energii, zmienna opłata dystrybucyjna i stawka jakościowa w taryfie G11. enea.pl, sprawdzono 21 września 2026.
- Enea S.A., strona „Zamrożenie cen” — informacja, że maksymalne ceny prądu obowiązywały do 31 grudnia 2025 r. (strona bez daty aktualizacji). enea.pl, sprawdzono 29 października 2026.
- Zdjęcie tytułowe: Fot. Melike B / Pexels.
